Chính phủ đã công bố Nghị định 4/2026/NĐ-CP, xác định 8 tiêu chí quan trọng để lựa chọn nhà cung cấp dịch vụ và hàng hóa công nghiệp cho các dự án đường sắt.

Với quy mô đầu tư lên tới hàng trăm tỷ đồng, các dự án đường sắt quốc gia cần một khung chuẩn minh bạch, giúp tránh rủi ro tài chính và kỹ thuật. Nghị định này không chỉ quy định quy trình giao nhiệm vụ, đặt hàng mà còn đưa ra bộ tiêu chí chi tiết, dựa trên kinh nghiệm thực tiễn của Bộ Giao thông Vận tải và các dự án lớn như đô thị nhanh Hà Nội – Nội Bài.

8 tiêu chí chính được đề ra

1. Phù hợp chức năng, nhiệm vụ và giấy phép kinh doanh: Nhà cung cấp phải có đăng ký ngành nghề, giấy phép hoạt động tương thích với nhiệm vụ được giao.
2. Trạng thái pháp lý ổn định: Không đang trong quá trình giải thể, không bị thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp và không rơi vào tình trạng mất khả năng thanh toán.
3. Năng lực tài chính:
   • Giá trị tài sản ròng năm tài chính gần nhất phải không âm.
   • Doanh thu bình quân 3 năm gần nhất tối thiểu 8.000 tỷ đồng (đối với doanh nghiệp trên 3 năm) hoặc vốn điều lệ tối thiểu 3.000 tỷ đồng (doanh nghiệp dưới 3 năm).
   • Đối với vốn đầu tư nước ngoài, ít nhất 35% vốn phải do nhà đầu tư trong nước nắm giữ.
4. Cơ sở vật chất: Đủ nhà xưởng, kho, máy móc, dây chuyền công nghệ, ưu tiên những đơn vị có trung tâm đào tạo, nghiên cứu và phát triển công nghệ đường sắt hiện đại.
5. Năng lực nhân sự: Đội ngũ kỹ sư, chuyên gia, kỹ thuật viên phải có trình độ, chứng chỉ và kinh nghiệm phù hợp.
6. Kinh nghiệm thực hiện:
   • Có giải pháp kỹ thuật, công nghệ tiên tiến, cam kết nội địa hoá sản phẩm theo lộ trình của Bộ Công Thương.
   • Đã thực hiện ít nhất một dự án tương tự hoặc có hợp đồng hợp tác với đối tác có kinh nghiệm trong ngành.
   • Cam kết chuyển giao công nghệ (đối với đối tác nước ngoài) và có kế hoạch bảo hành, bảo trì dài hạn.
7. Chất lượng sản phẩm: Phải đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật, có quy trình kiểm soát chất lượng, chứng nhận hợp chuẩn/hợp quy hoặc cam kết cung cấp khi bàn giao.
8. Chi phí và giá cả: Giá phải cạnh tranh, minh bạch, không vượt dự toán và phải được phê duyệt bởi cơ quan có thẩm quyền.

Áp dụng thực tiễn

Ví dụ, công ty XYZ – một doanh nghiệp Việt Nam thành lập hơn 5 năm – đã đáp ứng tiêu chí tài chính với doanh thu 9,5 nghìn tỷ đồng trong 3 năm gần nhất và sở hữu nhà máy sản xuất thiết bị đường sắt có quy mô 20.000 m². Nhờ đó, họ được lựa chọn làm nhà cung cấp chính cho dự án nâng cấp tuyến Hà Nội – Nội Bài, đồng thời cam kết nội địa hoá 60% linh kiện trong vòng 3 năm.

Kết luận

Việc công bố Nghị định 4/2026 tạo ra một khung chuẩn rõ ràng, giúp các nhà thầu trong và ngoài nước hiểu rõ yêu cầu và chuẩn bị tốt hơn. Điều này không chỉ giảm thiểu rủi ro pháp lý mà còn thúc đẩy chuyển giao công nghệ, nâng cao năng lực sản xuất nội địa và đảm bảo giá thành cạnh tranh cho các dự án đường sắt quốc gia.

Bạn là doanh nghiệp đang quan tâm tới cơ hội tham gia đấu thầu trong lĩnh vực công nghiệp đường sắt? Hãy kiểm tra lại các tiêu chí trên và chuẩn bị hồ sơ đáp ứng ngay hôm nay.