Nội dung chính
Châu Âu đang đối mặt với lo ngại ngày càng tăng khi giảm nhập năng lượng từ Nga, đồng thời phụ thuộc mạnh hơn vào khí đốt Mỹ, tạo ra rủi ro chiến lược mới.
Theo Politico, Liên minh châu Âu (EU) dự kiến sẽ nhập gần một nửa lượng khí đốt tổng thể từ Mỹ vào cuối thập kỷ này, khiến mối quan hệ với Washington trở nên nhạy cảm hơn.
Tăng phụ thuộc vào khí đốt Mỹ
Dữ liệu mới cho thấy EU đã nhập khoảng 25% lượng LNG tổng cộng từ Mỹ, con số này dự kiến sẽ tăng khi lệnh cấm hoàn toàn khí đốt Nga được thực hiện theo từng giai đoạn. Năm 2023, LNG Mỹ chiếm 27% tổng nhập khẩu LNG của EU, so với chỉ 5% vào năm 2021 (IEEFA).
Những động thái cứng rắn của Tổng thống Donald Trump – từ việc đề xuất kiểm soát Greenland tới việc áp thuế mới lên các nước châu Âu – làm tăng căng thẳng trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương và làm dấy lên lo ngại Washington có thể dùng lá bài cắt nguồn LNG để gây áp lực.
Rủi ro chiến lược và ảnh hưởng địa chính trị
Chuyên gia năng lượng Ana Maria Jaller‑Makarewicz (IEEFA) cảnh báo: “Sự phụ thuộc ngày càng lớn vào LNG Mỹ có thể tạo ra một kịch bản rủi ro mới cho EU, khi Washington có thể dùng nguồn cung làm công cụ đàm phán.” Một nhà ngoại giao EU cũng nhấn mạnh, dù còn các nguồn LNG khác, việc Washington kiểm soát nguồn cung có thể ảnh hưởng đến quyết định chính sách của châu Âu.
Thêm vào đó, việc Mỹ muốn xây dựng đường ống nối Bosnia‑Croatia và mở rộng các dự án đường ống Malta‑Cyprus sẽ tăng khả năng đưa LNG Mỹ sâu hơn vào lưới năng lượng châu Âu.
Đa dạng hoá nguồn năng lượng của EU
EU đã thông qua các đạo luật đa dạng hoá nguồn nhập khẩu khí đốt, nhưng các chuyên gia cho rằng mục tiêu này khó đạt trong ngắn hạn vì nguồn cung LNG toàn cầu còn tập trung ở một vài quốc gia. EU đang đặt kỳ vọng vào sản lượng mới từ Qatar và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, dự kiến sẽ đóng góp đáng kể vào năm 2030.
Trong khuôn khổ thỏa thuận thương mại năm ngoái, EU cam kết mua 750 tỷ euro sản phẩm năng lượng của Mỹ, đồng thời triển khai cải tổ hạ tầng năng lượng châu Âu để tạo điều kiện cho LNG Mỹ thâm nhập sâu hơn.
Triển vọng năng lượng tái tạo
Những nhà phân tích cho rằng, để giảm phụ thuộc vào LNG Mỹ, EU cần đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang năng lượng tái tạo. Nghị sĩ EU Thomas Pellerin‑Carlin (phái Xã hội) cho biết, “Nếu chúng ta tiếp tục đầu tư hiệu quả vào tiết kiệm năng lượng và năng lượng tái tạo, nhu cầu LNG của EU sẽ giảm đáng kể, đồng thời loại bỏ hoàn toàn khí đốt Nga.”
Trong khi đó, một số quan điểm cho rằng khả năng Mỹ dùng năng lượng làm công cụ áp lực là thấp, vì điều này có thể gây thiệt hại cho các doanh nghiệp LNG Mỹ đang tìm kiếm khách hàng mới.
