Nội dung chính
Bill Gates, người đồng sáng lập Microsoft, vừa công bố một quan điểm mới về biến đổi khí hậu – thay vì chỉ tập trung vào giảm phát thải, ông kêu gọi chuyển nguồn lực vào cải thiện đời sống người nghèo.
Quan điểm mới của Bill Gates
Trong một bài viết dài 17 trang trên GateNotes, Gates khẳng định rằng dù biến đổi khí hậu có những hậu quả nghiêm trọng, nhưng chúng không dẫn tới sự diệt vong của loài người. Ông cho rằng nguồn lực hiện đang được dùng để giảm nhiệt độ toàn cầu có thể được dùng hiệu quả hơn để giải quyết các vấn đề sinh tồn cơ bản như bệnh tật, nghèo đói và xóa đói giảm nghèo.
Lý do Gates chuyển hướng
- Hiệu quả thực tiễn: Đầu tư vào y tế, giáo dục và nông nghiệp có thể giảm thiểu tử vong do bệnh sốt rét, tiêu hao thực phẩm và cải thiện khả năng chống chịu của cộng đồng.
- Phân bổ nguồn lực hợp lý: Các chiến dịch giảm phát thải thường tiêu tốn ngân sách khổng lồ nhưng mang lại lợi ích khí hậu hạn chế so với việc giảm nghèo.
- Đánh giá rủi ro thực tế: Các thảm họa thời tiết như bão, lũ lụt ảnh hưởng nặng nề nhất tới người dân nghèo, trong khi người giàu có khả năng di dời, xây dựng nhà ở kiên cố.
Phản ứng của cộng đồng và các quan điểm tranh cãi
Quan điểm này nhanh chóng gây tranh cãi. Một số nhà hoạt động môi trường cho rằng Gates “quay xe” và giảm sút cam kết giảm phát thải. Tờ FastCompany mô tả lập luận của Gates là “ngụy biện” và cho rằng một tỉ phú không thể “thuyết giảng cho thế giới”. Ngược lại, New York Times nhận định rằng Gates không phủ nhận biến đổi khí hậu, mà chỉ đề xuất một chiến lược cân bằng giữa bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng sống.
Tác động thực tế và đề xuất chiến lược
Gates đề xuất một loạt các dự án có thể thay thế hoặc bổ sung cho các mục tiêu giảm phát thải truyền thống:
- Đầu tư vào công nghệ nông nghiệp bền vững, giảm phát thải từ chăn nuôi mà không làm giảm năng suất.
- Hỗ trợ chương trình tiêm phòng và điều trị bệnh sốt rét ở các khu vực nhiệt đới – một cách tiếp cận “giảm nhiệt độ 0,1 độ” thông qua sức khỏe cộng đồng.
- Phát triển năng lượng sạch ở các cộng đồng nghèo, giúp họ giảm phụ thuộc vào nhiên liệu sinh khối và cải thiện chất lượng không khí trong nhà.
Trong buổi thảo luận trước COP30 – hội nghị khí hậu của Liên Hợp Quốc được tổ chức tại Brazil (10‑21/11/2025) – Gates nhấn mạnh rằng các nhà lãnh đạo nên dùng phần ngân sách dành cho khí hậu để “đầu tư vào con người” thay vì chỉ tập trung vào các mục tiêu giảm CO₂ ngắn hạn.
Kết luận và lời kêu gọi
Quan điểm mới của Bill Gates mở ra một góc nhìn đa chiều về biến đổi khí hậu: không chỉ là vấn đề môi trường mà còn là vấn đề xã hội. Nếu chúng ta có thể cân bằng giữa giảm phát thải và nâng cao đời sống người nghèo, nguồn lực sẽ được sử dụng hiệu quả hơn nhiều lần.
Bạn nghĩ sao về chiến lược này? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi chúng tôi để cập nhật thêm những phân tích sâu về các xu hướng kinh tế‑môi trường toàn cầu.